I. Bối cảnh trò chơi
1.1 Cốt truyện
Câu chuyện của 《Raiden II》 tiếp nối phần đầu tiên. Trong cuộc phản công đầu tiên của Trái Đất – mang mật danh "Chiến dịch Raiden" – nhân loại đã phải trả giá đắt để đẩy lùi cuộc xâm lược của Đế chế Cranassian. Lực lượng Phòng vệ Liên hợp đã thu hồi được công nghệ vũ khí năng lượng ngoài hành tinh từ xác tàu mẹ của địch và ứng dụng kỹ thuật đảo ngược để phát triển thế hệ chiến đấu cơ mới: "Raiden Mark II".
Tuy nhiên, chỉ ba năm sau – năm 2093 – hạm đội viễn chinh thứ hai của Đế chế Cranassian đã tiến vào quỹ đạo Trái Đất. Lần này, quân địch đông gấp ba lần cuộc xâm lược đầu tiên – chúng đã phân tích các điểm yếu chiến thuật của con người và mang theo những vũ khí chuyên dụng để khắc chế máy bay Raiden. Nhân loại buộc phải đặt toàn bộ hy vọng vào Raiden Mark II – chiến đấu cơ tối tân được trang bị "Plasma Laser" mang tính cách mạng.
1.2 Quá trình phát triển
《Raiden II》 được hãng Seibu Kaihatsu của Nhật Bản phát hành trên hệ máy arcade vào năm 1993. Là phần tiếp theo chỉ ba năm sau thành công vang dội của 《Raiden》 (1990), 《Raiden II》 chịu áp lực rất lớn trong việc vượt qua cái bóng của người tiền nhiệm. Chiến lược của Seibu Kaihatsu rất thông minh: Không thay đổi lối chơi cốt lõi, tập trung tối đa vào việc nâng cấp hình ảnh và sự đa dạng của vũ khí.
Trò chơi đã đạt được bước nhảy vọt về chất lượng đồ họa – từ phông nền cuộn đơn lớp sang cuộn parallax đa lớp, hiệu ứng cháy nổ sử dụng nhiều lớp pixel bán trong suốt hơn, và số khung hình động của các BOSS cơ khí cũng tăng đáng kể. Nhưng sự đổi mới đáng nhớ nhất chính là sự xuất hiện của Plasma Laser màu tím – một chùm sáng uốn lượn, mềm mại với hiệu ứng hình ảnh đầy ấn tượng trên màn hình CRT năm 1993. Vì hình dáng và màu sắc của tia laser này, game thủ toàn cầu đã đặt cho nó một biệt danh thân thương – "Laser kem đánh răng" (Toothpaste Laser).
Trên thị trường arcade, 《Raiden II》 tiếp nối thành công về cả danh tiếng lẫn doanh thu. Nhiều người chơi coi đây là "một trong những game bắn súng dọc đẹp nhất". Năm 1994, Seibu Kaihatsu phát hành 《Raiden DX》 – về cơ bản là phiên bản nâng cấp của Raiden II, bổ sung chế độ luyện tập và điều chỉnh độ khó.
II. Hệ thống vũ khí chi tiết
2.1 Ba loại vũ khí chính
Sự đổi mới lớn nhất của Raiden II là bổ sung Plasma Laser màu tím bên cạnh hai loại vũ khí đỏ và xanh từ phần đầu:
| Vũ khí | Màu sắc | Đặc tính đạn | Ngữ cảnh sử dụng |
|---|---|---|---|
| Vulcan | Đỏ | Bắn liên thanh hình quạt, độ phủ rộng | Ưu tiên dọn lính, độ ổn định cao |
| Laser | Xanh | Chùm tia xuyên thấu đường thẳng, sát thương đơn mục tiêu cao | Sát thương ổn định khi đấu BOSS |
| Plasma Laser | Tím (Mới) | Chùm năng lượng uốn lượn, bám đuổi mục tiêu gây sát thương liên tục | Đa năng, hiệu quả cho cả đám đông và đơn lẻ |
Lợi thế cốt lõi của Plasma Laser nằm ở sát thương bám đuổi: chùm sáng sẽ tự động uốn lượn quanh mục tiêu và gây sát thương liên tục, người chơi không cần phải nhắm quá chính xác. Khi đối mặt với các máy bay địch nhỏ di chuyển nhanh, hiệu quả dọn lính của Plasma Laser thậm chí còn vượt trội hơn cả Vulcan đỏ.
2.2 Hai loại vũ khí phụ (Tên lửa)
| Loại tên lửa | Màu đầu đạn | Đặc điểm |
|---|---|---|
| Tên lửa hạt nhân (N) | Đầu trắng | Tự động truy đuổi, phù hợp khi đạn dày đặc |
| Tên lửa bán truy đuổi (H) | Đầu xanh | Quỹ đạo vòng cung góc rộng, sát thương mỗi phát cao hơn |
2.3 Bom và hình phạt khi tử trận
- Bom (Bomb): Dọn sạch màn hình + khoảng 2 giây bất tử. Số lượng có hạn, nên coi là vật phẩm cứu mạng thay vì công cụ tấn công.
- Hình phạt tử trận: Sau khi bị trúng đạn, tất cả vũ khí sẽ bị hạ cấp về mức thấp nhất – một cơ chế tàn khốc kế thừa từ phần đầu. Ở các màn sau, cái chết thường dẫn đến chuỗi tử vong liên tiếp vì vũ khí cấp thấp gần như không thể sống sót trước mật độ đạn dày đặc.
III. Cách điều khiển
| Thao tác | Mô tả |
|---|---|
| Cần gạt 8 hướng | Điều khiển di chuyển của Raiden Mark II |
| Phím A (Bắn) | Nhấn giữ để bắn liên tục – Vũ khí chính + phụ tự động bắn |
| Phím B (Bom) | Dọn sạch màn hình + bất tử ngắn hạn |
Điểm trúng đạn (Hitbox): Vùng trúng đạn của chiến đấu cơ Raiden chỉ nằm ở trung tâm thân máy bay, một khu vực cực nhỏ khoảng 4×4 pixel – nhỏ hơn nhiều so với hình ảnh hiển thị. Vùng trúng đạn "nhỏ hơn vẻ ngoài" này là chìa khóa để các cao thủ sống sót trong làn đạn dày đặc. Đạn sượt qua cánh không bị tính là trúng đạn.
IV. Lộ trình màn chơi và chiến thuật BOSS
Raiden II có tổng cộng 8 màn, mật độ chi tiết cơ khí của BOSS mỗi màn vượt xa phần đầu.
Màn 1: Tàn tích thành phố
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Đường phố và cao tốc sau khi bị ném bom |
| BOSS | Robot đi bộ hai chân – pháo bắn nhanh xoay + pháo chính |
| Chiến thuật | Màn nhập môn. Hiệu ứng Plasma Laser tím xuyên qua các tòa nhà là ấn tượng đầu tiên của Raiden II đối với người chơi mới |
Màn 2: Tuyến phòng thủ hẻm núi
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Hẻm núi hiểm trở, vách đá đầy ụ ụ pháo địch |
| BOSS | Pháo đài hẻm núi – dàn pháo cố định bắn từ nhiều phía |
| Chiến thuật | Bầu trời xanh + vách đá độ bão hòa cao, sự nâng cấp đồ họa của Raiden II thể hiện rõ từ màn này |
Màn 3: Pháo đài trên biển
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Các cụm pháo đài nổi trên vùng biển rộng lớn |
| BOSS | Chiến hạm pháo đài khổng lồ – nhiều lớp giáp, mỗi lớp có hệ thống vũ khí riêng |
| Chiến thuật | Hiệu ứng phản chiếu trên mặt biển là hiệu ứng nền ấn tượng nhất của Raiden II. BOSS cần được phá hủy theo từng lớp |
Màn 4: Căn cứ tuyết
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Căn cứ thí nghiệm của địch giữa vùng tuyết trắng |
| BOSS | Chiến hạm tuyết siêu lớn – chiến hạm trên bộ chạy bằng xích, hai bên xích có thể bị phá hủy độc lập |
| Chiến thuật | Mật độ máy bay địch tăng vọt, lợi thế dọn lính của Plasma Laser trở nên không thể thiếu từ màn này |
Màn 5: Tuyến rừng rậm
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Rừng rậm đang cháy và quân đội cơ giới của địch |
| BOSS | Robot rừng rậm 6 chân khổng lồ – cơ động cao + nhiều lớp vũ khí |
| Chiến thuật | Hiệu ứng lửa + bối cảnh rừng, màn chơi có tác động thị giác mạnh nhất. Nhạc nền cũng là một trong những bản nhạc hào hùng nhất game |
Màn 6: Pháo đài trên không
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Pháo đài bay của địch trên tầng mây, các nền tảng lơ lửng và pháo ray |
| BOSS | Tàu mẹ trên không khổng lồ – liên tục phóng máy bay chiến đấu nhỏ từ sàn bay |
| Chiến thuật | Mật độ đạn rơi vào chế độ điên cuồng. Hình phạt về số 0 sau khi chết trở nên cực kỳ chí mạng – một chiếc Raiden Mark II với vũ khí cấp thấp gần như không thể sống sót sau màn 6 |
Màn 7: Thang máy quỹ đạo
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Cơ sở thang máy quỹ đạo khổng lồ nối mặt đất với không gian |
| BOSS | Dàn phòng thủ quỹ đạo – hàng rào laser nhiều lớp + ma trận tên lửa truy đuổi |
| Chiến thuật | Một trong những đoạn đường khó nhất series. Cảm giác về chiều sâu và sự choáng ngợp của thang máy không gian là khoảnh khắc đỉnh cao của Raiden II |
Màn 8: Trung tâm tàu mẹ
| Mục | Chi tiết |
|---|---|
| Bối cảnh | Lõi năng lượng bên trong tàu mẹ của địch |
| BOSS | Trung tâm tàu mẹ – BOSS biến hình nhiều giai đoạn, mỗi lần bị phá hủy lại biến thành hình thái nhanh hơn |
| Chiến thuật | Mật độ đạn ở giai đoạn 2 và 3 gần như bao phủ toàn màn hình. Hãy giữ bom – thời gian bất tử của bom lúc này quý giá hơn sát thương. Sau khi vượt qua, bạn sẽ chứng kiến chiến thắng cuối cùng của nhân loại |
V. Mẹo chơi và chiến thuật nâng cao
5.1 Mẹo sinh tồn cơ bản
- Chọn vũ khí tùy người: Dọn lính → Plasma tím (sát thương lan); Đấu BOSS → Laser xanh (sát thương đơn mục tiêu ổn định); Người mới → Vulcan đỏ (độ phủ rộng, dễ sửa sai).
- Bom dùng để sống sót, không phải để gây sát thương: Luôn giữ ít nhất một quả bom. Khi bị dồn vào góc hoặc bao vây bởi làn đạn, bom là lối thoát duy nhất.
- Tận dụng cơ chế bám đuổi của Plasma Laser: Không cần nhắm liên tục – khi chùm sáng đã bám vào mục tiêu, bạn có thể tập trung vào việc né đạn, chùm sáng sẽ tự động gây sát thương.
- Chi tiết nền là thông tin: Trong nền parallax đa lớp của Raiden II, bóng của các đội hình địch xuất hiện từ xa sẽ tiến vào phạm vi chiến đấu sau vài giây. Hãy tận dụng bóng di chuyển trên nền để dự đoán hướng xuất hiện của địch.
- Điểm trúng đạn cực nhỏ – hãy tận dụng nó: Trung tâm thân máy bay 4×4 pixel mới là vùng trúng đạn. Đạn sượt qua cánh không tính. Đừng thực hiện các động tác né tránh quá lớn – di chuyển vi mô an toàn hơn nhiều so với di chuyển lớn.
- Đừng chết ở giai đoạn sau: Hình phạt về vũ khí sau khi chết cực kỳ chí mạng sau màn 6. Ở các màn độ khó cao, một cái chết thường dẫn đến chuỗi tử vong liên tiếp và Game Over.
5.2 Mẹo chơi phối hợp 2 người
- Phân công vũ khí: Một người dùng Vulcan đỏ dọn lính (phủ diện rộng), một người dùng Laser xanh tập trung sát thương BOSS. Màu tím gây nhiễu thị giác khá lớn trong chế độ 2 người, không hiệu quả bằng phân công đỏ-xanh.
- Luân phiên sử dụng bom: Đừng dùng bom cùng lúc. Sau khi thời gian bất tử của người này kết thúc, người kia mới dùng – có thể đạt được gần 4 giây bất tử liên tục.
- Phân chia vị trí: Một người giữ ở nửa dưới màn hình (vùng né tránh an toàn hơn), một người ở nửa trên (vị trí gây sát thương gần địch hơn).
5.3 Kiến thức nâng cao
- Raiden DX: Phiên bản nâng cấp ra mắt năm 1994, bổ sung chế độ luyện tập (có thể bắt đầu từ bất kỳ màn nào), điều chỉnh đường cong độ khó, vật phẩm ẩn. Được coi là "phiên bản hoàn chỉnh của Raiden II".
- Sự biến mất của Plasma Laser: Plasma Laser tím rất được yêu thích trong 《Raiden II》, nhưng không được kế thừa trong 《Raiden III》 và 《Raiden IV》. Điều này khiến 《Raiden II》 trở thành tác phẩm duy nhất trong series sở hữu Plasma Laser – sự "đổi mới một lần" này lại làm tăng thêm sức hút độc đáo của nó.
- Doanh số toàn series: Series 《Raiden》 có tổng doanh số hơn 1 triệu bản (bao gồm các bản chuyển hệ gia đình), là trường hợp hiếm hoi duy trì thành công thương mại lâu dài trong thể loại game bắn súng dọc.
VI. Chuyện lạ và huyền thoại arcade
6.1 Cuộc cách mạng thị giác "Laser kem đánh răng"
Hiệu ứng thị giác "uốn lượn" của Plasma Laser là một sự đổi mới mang tính cách mạng trên màn hình CRT arcade năm 1993. Hiệu ứng chùm sáng vặn xoắn được tạo ra từ các lớp pixel bán trong suốt đến nay vẫn được game thủ gọi là một trong những "hiệu ứng vũ khí game bắn súng arcade đẹp nhất". Trong cộng đồng game bắn súng Nhật Bản, bất cứ khi nào thảo luận về "vũ khí game bắn súng dọc ngầu nhất", Plasma Laser luôn có tên.
6.2 BGM màn 5 – Một trong những bản nhạc hào hùng nhất lịch sử arcade
Nhạc nền của Raiden II do nhà soạn nhạc nội bộ của Seibu Kaihatsu sáng tác, kết hợp sự hào hùng của hành khúc quân đội với sự lạnh lùng của nhạc điện tử. BGM màn 5 (Rừng cháy) được đông đảo người chơi bình chọn là "bản nhạc hào hùng nhất trong game bắn súng dọc" – hình ảnh cháy nổ + giai điệu sôi động + làn đạn dày đặc, cả ba tạo nên trải nghiệm đắm chìm hoàn hảo.
6.3 Plasma Laser bị "bỏ rơi"
Plasma Laser tím được yêu thích đến vậy trong Raiden II, nhưng lại không xuất hiện trong 《Raiden III》 (2005) và 《Raiden IV》 (2007). Seibu Kaihatsu chưa bao giờ công khai lý do. Phỏng đoán phổ biến nhất là do khó khăn về kỹ thuật khi chuyển đổi hiệu ứng thị giác của Plasma Laser từ màn hình CRT sang màn hình kỹ thuật số LCD. Dù sao đi nữa, điều này khiến Raiden II trở nên độc nhất vô nhị trong series với tư cách là "Raiden duy nhất có Plasma Laser".
6.4 Nỗi ám ảnh của game thủ kỳ cựu – Raiden DX
Trong giới game bắn súng dọc Nhật Bản, Raiden DX (1994) thường được coi là xuất sắc hơn cả Raiden II – nó sửa một số vấn đề cân bằng đạn của bản gốc, thêm chế độ luyện tập, thêm vật phẩm ẩn. Tuy nhiên, do lượng phát hành ở nước ngoài của bản DX ít hơn nhiều so với bản gốc, nhận thức của game thủ Âu Mỹ về nó vẫn rất thấp. Đối với những người yêu thích Raiden thực thụ, "Bạn đã chơi Raiden DX chưa?" là dấu hiệu phân biệt giữa cao thủ và người mới.
